Fatih Sultan KAR

Türk Ordusuna Rizelilerin Hediyesi: Rize Teyyaresi

  • 0
  • 0
  • 490

1925-­1935 yılları arasında Türk halkı tarafından orduya toplam 300 teyyare bağışlandı. Türk Hava Kuvvetleri’ni güçlendirmek adına, Mustafa Kemal Atatürk’ün çağrısıyla başlatılan kampanyaya, ülkenin dört bir yanından destek yağarken, gönüllü gençler de ellerindeki kumbaralarla kapı kapı bağış topladı. 

VECİHİ HÜRKUŞ RİZE’DE 
Teyyare alınması için tayyare piyangosu çekilişlerinin de düzenlendiği bu dönemde, havacılığın tanıtımı için tanıtım uçuşları gösterileri de gerçekleştirildi.  İşte bu bağlamda Vecihi Hürkuş, Rize semalarından süzülerek Rize’nin meşhur futbol sahası Buhti’nin Düzü’ne indi. Rizeliler bu tarihi güne alkışları ve tezahüratlarıyla eşlik ettiler.

RİZE’DEN BİR UÇAK
Cumhuriyet’in ilk yıllarında yapılan bu top yekûn bağış kampanyasına Rize’de bir uçakla destek verdi. 1933 yılında 36 uçağın isim koyma töreni gerçekleştirildi. Törene Rize Halkını temsilen katılan Rizeliler Rize Yazılı Tayyarenin önünde hatıra fotoğrafı çektirdiler. 

TÜRKİYE TURU VE RİZE
Türk Havacılık tarihine adını altın harflerle yazdıran Vecihi Hürkuş'un, Türk Tayyare Cemiyeti adına düzenlediği birinci uçuş turu 2 Eylül 1931 tarihinde Ankara’dan başladı. Tur Ankara, Kızılcahamam, Gerede, Bolu, Ereğli, Zonguldak, Cide, Sinop, Samsun, Trabzon, Of, Rize, Gümüşhane, Bayburt, Suşehri, Zara, Hafik, Sivas, Şarkışla, Akdağmadeni, Sorgun, Yozgat, Sungurlu, Kalecik’i kapsıyordu. Vecihi Bey (Hürkuş), Türk Hava Kurumu yararına planladığı Türkiye turu kapsamında tayyaresi ile her gittiği yerde halka havacılık konusunda konferanslar veriyor, havacılığın önemini anlatıyordu.

TAYYARESİ RİZE HÜKÜMET MEYDANI’NDA SERGİLENDİ
Vecihi Bey’in bu tur kapsamında uğradığı Rize ilinde inecek pist olarak Buhti’nin Düzü denilen alan seçilmişti. Rizelilerin yoğun ilgisi ve tezahüratlarıyla tarihi iniş gerçekleştiriliyordu. Buradan bir otomobilin üstüne yerleştirilen Vecihi Bey’in Tayyaresi Rize Hükmet Meydanı’na getiriliyordu. Meydanda kendisini görmek ve dinlemek için toplanan Rizelilere o güne değin havacılık üzerine yaptığı çalışmaları, havacılığın önemini ve Türk Tayyare Cemiyeti’nin çalışmalarını anlatan bir konuşma yaptı.

Vecihi Hürkuş’un düzenlediği bu turların düzenleyen Türk Tayyare Cemiyeti’nin başkanlığını Rize Milletvekili Ahmet Fuat Bulca yapıyordu.

VECİHİ HÜRKUŞ KİMDİR?
1896 yılında İstanbul’da doğdu. I. Dünya Savaşı’nda yaralandıktan sonra Yeşilköy’deki Tayyare Mektebi’ne girdi ve pilot oldu. Ardından Türk Hava Kuvvetleri’ne katıldı. Uçak düşüren ilk Türk tayyareci olarak tarihe geçti. Ruslara esir düştüyse de kaçmayı başardı. Kurtuluş Savaşı’na katılarak, kırmızı şeritli İstiklal Madalyası ve TBMM’den üç takdirname kazandı.1923’te Yunanlılardan ele geçirilen motorlardan yararlanarak VECİHİ K-VI adını verdiği ilk Türk uçağını imal etti. Fakat ödül beklerken, izin almadan uçtuğu için cezaya çarptırıldı. Bunun üzerine askeri havacılıktan ayrılarak çalışmalarına sivil olarak devam etti. 1930’da ikinci uçağı VECİHİ XIV’ü inşa etti. 1931 yılında Türkiye turunu gerçekleştirdikten sonra 1932’de “Vecihi Sivil Tayyare Mektebi” adlı sivil havacılık okulunu açtı. İlk sivil uçağımız VECİHİ XIV, ilk eğitim ve spor uçağımız VECİHİ XV ve uçak motorlu deniz kızağı VECİHİ SK-X’u üretti. 1954 yılında ise Türkiye’nin ilk sivil havayolu şirketi olan Hürkuş Havayolları’nı kurdu. 16 Temmuz 1969 tarihinde vefat etti.

AHMET FUAT BULCA KİMDİR?
1881 yılında Selanik’te doğdu. Atatürk’ün çocukluk ve askerlik arkadaşı ve Fikriye’nin dayısının oğludur. Harp Okulu mezunudur. 3. Tabur 1. Bölük Kumandanlığı, 3. Ordu Küçük Zabit Okulu Öğretmenliği, Selanik Küçük Zabit Okulu 1. Bölük Kumandanlığı, Derne Şark Kolu Komutanlığı, Trabzon Redif Taburu Komutanlığı, Beylerbeyi Sarayı Muhafız Bölük Komutanlığı, 15. Alay 3.Tabur Komutanlığı, 24. Alay 3. Tabur Komutanlığı, 1. Tümen Piyade Tabur Komutanlığı, 24. ve 11. Tümen Komutanlıkları, Ankara Komutanlığı görevinde bulundu. 4 Temmuz 1927 tarihinde askerlikten emekli oldu. Askerlik mesleğinden sonra Tayyare Cemiyeti Başkanlığı, TBMM 2., 3. ve 4. Dönem Rize, 5. Dönem Çoruh Milletvekilliği ve 2. Dönem Divân-ı Riyâset İdare Amirliği yaptı. Kırmızı şeritli İstiklal Madalyası sahibidir. Evli ve iki çocuk babasıdır. 14 Eylül 1962 tarihinde bir trafik kazasında öldü. Naaşı, 1988 yılında Ankara Devlet Mezarlığına nakledildi.

Kaynakça
Vecihi Hürkuş Havalarda 1915-1925 İstanbul Kanaat Kitabevi 1942.
Vecihi Hürkuş Bir Tayyarecinin Anıları: Yaşantı İstanbul YKY 2000
Mehmet Gürbüz Gürer, Vecihi Hürkuş Göklerin Korkusuz Adamı İstanbul 2008 Tayyareci Vecihi Hürkuş Müzesi Derneği Yayını No:2

Yorum Yap

Yazarın Diğer Yazıları

PFDK Eski Başkanı Karaahmetoğlu Hayatı Kitap Oldu

  • 0
  • 0
  • 82

İçimizden biri halkın sesi Ayhan Alptekin

  • 0
  • 0
  • 145

RİZE’DEN DÜNYAYA AÇILAN PENCERE: YELKENCİLER

  • 0
  • 0
  • 101

İşte böyle bir adamdır Fehmi Memişoğlu

  • 0
  • 0
  • 123

Rize deyip geçilmez...

  • 1
  • 0
  • 272

Atma türkü geleneğinin atası

  • 0
  • 0
  • 149

Çayelili Ali Fuat Albayrak'ın ardından

  • 0
  • 0
  • 251

Pazarlılar Birliği'nde kitap tanıtımı ve imza günü

  • 0
  • 0
  • 166

Rize çayının tarihinden kesitler

  • 0
  • 0
  • 163

Türk denizcilik tarihinin unutulmaz Rizelisi

  • 0
  • 0
  • 209

Baba Reis Ekrem Orhon'dan anlamlı mektup

  • 0
  • 0
  • 216

Orhan Balta sendikacılık tarihinde iz bıraktı

  • 0
  • 0
  • 222

İkizdereli 'Gezmişoğulları'ndan: Deniz Gezmiş

  • 1
  • 0
  • 493

Servet Yardımcı: Her şey Rize'de başladı

  • 0
  • 0
  • 195

Karaahmetoğlu'ndan Yardımcı'ya tam destek

  • 0
  • 0
  • 242

Rize İyidere Sarayköylü ölümsüz bir kahraman: Kahraman Kalkavan

  • 0
  • 0
  • 218

Onların da yolu Rizespor'dan geçti

  • 0
  • 0
  • 246

Rize Belediye Eski Başkanı Ziya Çalışır

  • 0
  • 0
  • 240

Rize siyasetinin güçlü hafızası Sami Kumbasar

  • 0
  • 0
  • 274

30 KUPONA ALINMADI BU VATAN KURTULUŞ MUHACİRLİK VE RİZE

  • 0
  • 0
  • 250

Bir kentin ardında kalan! Rize'nin meşhur 'Kara Valisi' Mehmet Hurşıt Akkaya!

  • 0
  • 0
  • 255

En büyük silahı hayal gücü olan bilge bir gezgin: Cemal Gülas

  • 1
  • 0
  • 298

Mapavrili Dursun Ali Sarıoğlu

  • 0
  • 0
  • 383

Ne Söyledim Sana Ne Söyledim Hiç Oralı Olmadın

  • 0
  • 0
  • 301

Kızıldere Katliamının 52. Yılında Ardeşen Öceli Cihan Alptekin

  • 0
  • 0
  • 927

Milli Mücadelenin Unutulmaz Deniz Kahramanlığı

  • 0
  • 0
  • 285

Bizim Derenun İnsanı Abdurrahim Albayrak

  • 0
  • 0
  • 287

Elleri Kelepçeli Fenerbahçe Başkanı Ve Rize Mebusu

  • 0
  • 0
  • 350

Çayeli Haytefli Sucu Baba

  • 0
  • 0
  • 313

Size Bize Hepimize Yeter Rize'de

  • 0
  • 0
  • 266

NASIL DA ÇAPRPARDI KALPLER ŞENOL BİROL GOL DİYE

  • 0
  • 0
  • 422

SÜLEYMAN KAZMAZ’IN ANILARINDA RİZE’NİN İŞGAL YILLARI

  • 0
  • 0
  • 312

Rizeliler Hep Atasının Yanında Olmuştur

  • 1
  • 0
  • 1083

Rize Eski Valisi Kamil Nezih Okuş

  • 0
  • 0
  • 434

Bilir misin Hemşehrim Rize’nin Köylerini

  • 0
  • 0
  • 318

Çayeli’nin Eski Adının Çaybaşı Olduğunu Biliyor muydunuz?

  • 0
  • 0
  • 358

Rize İkizdere Gezmişoğullarından Deniz Gezmiş

  • 0
  • 0
  • 504

Karadeniz'in İncisi Güzellik Mabedi Rize

  • 0
  • 0
  • 363

Onu Dünya Gıpta İle İzliyor Ödüllendiriyor Ya Biz?

  • 0
  • 0
  • 401

1922 Yılında Rize

  • 0
  • 0
  • 372

Pazarspor’un 50. Yıl Etkinliği İstanbul'da Yapıldı

  • 0
  • 0
  • 336

Türk Sanat Müziğinin Yıldızı Yüksel Uzel Vefat Etti

  • 0
  • 0
  • 438

Türkiye'nin İlk Yerli Boya Üreticisi Hayırsever İş Adamı Ahmet Hamdi İshakoğlu

  • 0
  • 0
  • 378

Rize İlinin Yakın Tarihine Dair Hatıralar

  • 0
  • 0
  • 719

TÜRK SİYASETİNDE AYKIRI BİR PORTRE

  • 0
  • 0
  • 364

BİR KÜLTÜR ABİDESİ TULUMU KONUŞTURAN ADAM: REMZİ BEKAR

  • 0
  • 0
  • 462

ÜLKE YÖNETİMİNDE SÖZ SAHİBİ RİZE PAZARLILAR

  • 0
  • 0
  • 505

RİZE GÜNLERİ ÜZERİNE

  • 0
  • 0
  • 410

PAZARLILAR BİRLİĞİ DERNEĞİ GENEL KURULU YAPILDI

  • 0
  • 0
  • 483

Vefatının 14. Yılı Anısına (18 Kasım 2009)

  • 0
  • 0
  • 763

Servet Yardımcı: Rize Hatıralarımızın Şehridir

  • 0
  • 0
  • 536

KAZIM KARTAL’IN RİZE ÇAY TARİHİNE KATKILARI

  • 1
  • 0
  • 661

KİMLER GELDİ KİMLER GEÇTİ

  • 0
  • 0
  • 734

Futbol Sahalarının Arap Ahmet’i

  • 0
  • 0
  • 710

Çamlıhemşin Çinçivalı Murat Karayalçın’ın Anıları

  • 0
  • 0
  • 539

1946 Yılında Hazırlanan Rize Şehri Kat'i İmar Planı

  • 0
  • 0
  • 601

RİZE TURİZMİNDE POTANSİYEL VAR

  • 0
  • 0
  • 508

RİZELİ SİYASİLERİN DARBE HATIRALARI

  • 0
  • 0
  • 498

ŞAMPİYON RİZESPOR (1973-74 SEZONU)

  • 0
  • 0
  • 527

Rize Sporundan Bir Yıldız Kaydı

  • 0
  • 0
  • 573

O Artik Çok Sevdi̇ği̇ Ci̇mi̇l’i̇n Topraklarinda

  • 0
  • 0
  • 636

24 SAATTE 24 FUTBOLCU TRANSFER EDEN RİZESPOR’A SELAM OLSUN

  • 0
  • 0
  • 655

Rize'nin eskimeyen milletvekili Sami Kumbasar

  • 0
  • 0
  • 748

Nerede o eski bayramlar

  • 0
  • 0
  • 549

Rizespor Süper Lig'de Lobimiz Amatör Kümede

  • 2
  • 1
  • 679

Dönemine Damgasını Vurmuş Bir İsim

  • 0
  • 0
  • 871

Dönemine Damgasını Vurmuş Bir İsim Rize Milletvekili TBMM Başkanı Fuat Sirmen

  • 0
  • 0
  • 525

Birlikten kültür doğuyor

  • 0
  • 0
  • 556

Eski İstanbul’un Rizeli Kabadayıları

  • 2
  • 0
  • 11137

Rizespor’un unutulmaz kalecisi Sinan Yenigün

  • 0
  • 0
  • 659

Tarihinden sayfalar

  • 0
  • 0
  • 522

Yazında doğası, çayı ve insanıyla Rize-2

  • 0
  • 0
  • 580

Rize'nin ünlü futbolcuları

  • 0
  • 0
  • 705

Yazında doğası, çayı ve insanıyla Rize-1

  • 0
  • 0
  • 491

Rizeli Savcı Yusuf İzzet Akçal ve Şair Nazım Hikmet’in Bursa Cezaevi hatıraları

  • 0
  • 0
  • 538

Memleket Kokulu Sanatçı Emin Yağcı'nın Ardından

  • 0
  • 0
  • 555

19 Mayıs'ta Doğdu Aşkımız

  • 0
  • 0
  • 539

Gol Kralı zeki ve çevik Rizespor'u Oktay Çevik

  • 0
  • 0
  • 598

Rize Malpet'ten futbolun zirvesine baba hakkı istedi Beşiktaşlı oldu ona Arap Ahmet derlerdi

  • 0
  • 0
  • 681

Rizelilerin hemşerilik teklifini kabulünün 100. Yılı Anısına

  • 0
  • 0
  • 521

Lefter: Rizeliler'i Rize'yi hiç unutmadım

  • 1
  • 1
  • 585

Merhum Başbakan Ahmet Mesut Yılmaz'ın Rize Sevgisi

  • 0
  • 0
  • 530

Çayın Başkentinden Türkiye’nin Başkentine Ankara Kent Konseyi Başkanı Halil İbrahim Yılmaz

  • 0
  • 0
  • 466

Rize'nin il oluşunun 99. yıl anısına Lazisatan sancağından Rize vilayetine

  • 0
  • 0
  • 655

Rize'nin il oluşunun 99. yılı anısına

  • 0
  • 0
  • 617

Bir Futbol ve Rizespor Emekçisi: Zafer Numan Kanburoğlu

  • 0
  • 0
  • 489

Kurtuluşa yürek koymuş bir Rizeli Mehmet(Ağa) Ekşioğlu

  • 2
  • 0
  • 789

Türk Ordusuna Rizelilerin Hediyesi: Rize Teyyaresi

  • 0
  • 0
  • 490

Aspetli hayırsever Ali Rıza Mete'nin vefatının 7. yılı anısına

  • 1
  • 0
  • 519

Vekil Olmak/Asıl Kalmak

  • 0
  • 0
  • 494

Laz Ziya, Ziya Kalkavan

  • 1
  • 0
  • 571

Rize İlinin Bir Lobisi Yok

  • 1
  • 3
  • 889

Unutulmaz Başhekim

  • 1
  • 0
  • 550

Belediye Bloklarında Sona Yaklaşılıyor

  • 2
  • 0
  • 530

Rize Pazar Tarih Yazar

Rize ilçe ilçe ele alınmalı bir sosyo kültürel envanter çıkarılmalı.....

  • 6
  • 0
  • 791

Rize Günleri Rize'ye Yakışır Olmalı

  • 3
  • 0
  • 729

DEĞERLİ SANATKÂR VE GÖNÜL İNSANI ÇAYELİLİ HEMŞEHRİMİZ DURSUN KARACA’NIN ARDINDAN

Bir Çayeli sevdalısı. Bir İstanbul Beyefendisi. Bir cumhuriyet sevdalısı. Eski futbolcu, eski belediye başkan yardımcısı. Kalıcı eserlere imza atmış bir sanatkar ve en önemlisi gönül insanı Dursun Karaca ağabeyimizi kaybetmenin derin üzüntüsü içindeyiz.

  • 0
  • 0
  • 123

Vefatının İkinci Yılı Anısına Ahmet Mesut Yılmaz ve Hatıralar

  • 0
  • 0
  • 545

BU TOPRAKLARDAN BİR CİMİLLİ İBO GEÇTİ

  • 0
  • 0
  • 1618

RİZE'NİN KAYBOLAN SEMBOLLERİ

  • 0
  • 0
  • 1843

RİZE’NİN NOSTALJİK DEĞERİ TURİST OTEL VE HATIRALAR

  • 0
  • 0
  • 2505

TURGUT KIRAN’IN ARDINDAN

  • 0
  • 0
  • 3478

RİZE BİZİMDİR VE BAŞKA RİZE YOKTUR

  • 0
  • 0
  • 2481

MÜTEVAZI BİR EFSANE: ALİ YAVUZ

  • 1
  • 0
  • 10485

ÇAY YAPRAĞI ESRA ALKAN'IN KALEMİNDEN DİLE GELDİ

  • 0
  • 0
  • 1188

RİZESPOR'UN KURULUŞ TARİHİ DEĞİŞTİRİLEMEZ

  • 0
  • 0
  • 2183

19 MAYIS TARİHİ RİZESPOR BAYRAMI OLARAK İLAN EDİLMELİDİR

  • 0
  • 0
  • 1296

RİZELİ FUTBOLCULARDAN OLUŞAN RİZESPOR TARİH YAZIYORDU

  • 0
  • 0
  • 6452

TÜRK SİYASET TARİHİNİN İKİ BEYEFENDİ İSMİ: YUSUF İZZET AKÇAL VE EROL YILMAZ AKÇAL

  • 0
  • 0
  • 3620

TÜRK SİYASETİNİN RENKLİ İSMİ: OSMAN KAVRAKOĞLU

  • 0
  • 0
  • 3736

BELEDİYECİLİĞİN BABASI: AYTEKİN KOTİL

  • 0
  • 0
  • 1523

NE RİZE’DE VEFA İSİMLİ BİR SEMT NE DE RİZELİ DE VEFA VAR

  • 0
  • 0
  • 1155

KOCA KAPTAN GÜRSEL AKSEL, RİZESPOR VE VEFA

  • 0
  • 0
  • 930

OLİMPİYAT VE DÜNYA ŞAMPİYONU RİZE’NİN GURURU: KAZIM AYVAZ

  • 0
  • 0
  • 1284

ATATÜRK’ÜN KADIM DOSTU RİZELİ MATARACI MEHMET EFENDİ

  • 1
  • 0
  • 1951

RİZE ESKİ HÜKÜMET TABİBİ: DOKTOR MEHMET ALİ GÜVEN

  • 0
  • 0
  • 1136

GERİYE HOŞ BİR SEDA KALDI

  • 0
  • 0
  • 1034

RİZELİLERİN DERVİŞ ALİ’Sİ

  • 0
  • 0
  • 980

YEŞİL MAVİ RENKLER DÜNDAR AKDENİZ’İN ARMAĞANI

  • 0
  • 0
  • 1309

TURGUT AKSOY’UN ARDINDAN: ÖZEL İNSANDI, GÜZEL İNSANDI

  • 0
  • 0
  • 1224

AZMİ KANDEMİR YAŞAYAN TARİHTİR

  • 0
  • 0
  • 1226

ÜÇ GÜZEL ADAM VE ÜÇEL

  • 0
  • 0
  • 877

TÜRK SİYASET TARİHİNİN RENKLİ İSMİ ALİ TOPUZ'UN ARDINDAN

  • 0
  • 0
  • 856

SİYASETTE SOL KANAT FUTBOLDA STOPER: ALPER TAŞ

  • 0
  • 0
  • 795

'BİZİM SASU' CENGİZ SARIOĞLU

  • 0
  • 0
  • 1043

RİZE ÇAYINA ADANAN BİR ÖMÜR: MEHMET ZİHNİ DERİN

  • 0
  • 0
  • 975

RİZE SİYASET TARİHİNDEN RENKLİ BİR POTRE: MEHMET TALAT DOĞAN

  • 0
  • 0
  • 844